به گزارش خبرگزاری کلمات : کنایه سال‌ها پیش دیپلمات ارشد امنیتی کاخ سفید درباره علت نبود کودتا در واشنگتن، امروز بار دیگر به محور داغی برای بررسی کارکرد نمایندگی‌های غربی و الگوهای مواجهه با فشار خارجی تبدیل شده است.
کنایه معنادار نگروپونته و پرده‌برداری از ماهیت کودتاها
سال‌ها قبل، «جان نگروپونته»، جانشین پل برمر و مدیر اسبق جامعه اطلاعاتی ایالات متحده، در پایان مأموریت خود در عراق پس از صدام، پرسشی تأمل‌برانگیز پیش پای یک مقام عراقی گذاشت: «چرا در آمریکا هرگز کودتا نمی‌شود؟»
طرف عراقی گزاره‌هایی چون تفکیک قوا و ساختار دموکراتیک را برشمرد؛ اما نگروپونته پاسخی بسیار کوتاه داد: «چون آمریکا در واشنگتن سفارتخانه ندارد!» کنایه‌ای صریح که کارکرد واقعی مقرهای دیپلماتیک این کشور در دولت‌های مستقل را عیان می‌کرد.
اسناد منتشرشده پس از تسخیر نمایندگی دیپلماتیک واشنگتن در تهران نیز آشکارا بر نقش طراحی توطئه‌ها صحه گذاشت؛ رویدادی که امام خمینی (ره) آن را «انقلابی بزرگ‌تر از انقلاب اول» و رهبر شهید انقلاب آن را «اقدامی دفاعی، سنجیده و کاملاً منطقی» قلمداد کردند.
وقتی جای خالی دیپلمات‌های رسمی پر می‌شود
در ساختار بین‌المللی، نماینده ارشد یک کشور حافظ منافع حاکمیت خویش است. حال این پرسش پیش می‌آید: چنانچه اشخاصی در فضای سرزمینی پیگیر خواسته‌های طرف غربی شوند، چه فاصله‌ای با نقش یک فرستاده رسمی دارند؟
برخی تحلیل‌گران معتقدند دفاع از الگوهای سازش و بازتولید ادبیات مدنظر واشنگتن در بزنگاه‌های سرنوشت‌ساز، عملاً خلأ حضور دیپلماتیک طرف مقابل را جبران می‌کند؛ واقعیتی که بررسی چند موضع‌گیری اخیر آن را آشکار می‌سازد.
بازخوانی مواضع سه چهره سیاسی در بزنگاه تقابل
استناد مناقشه‌برانگیز به عهدنامه ترکمانچای
در شرایطی که کارشناسان از ناکامی واشنگتن در نبردهای ۱۲ روزه و جنگ رمضان سخن می‌گویند، محمدجواد ظریف با یادآوری ترکمانچای و واگذاری قفقاز، ایروان و نخجوان به روس‌ها، استدلال می‌کند پیشروی ارتش تزاری تا قزوین امضای آن معاهده را ناگزیر کرد.
منتقدان بر این باورند که پیوند زدن مقاومت فعلی به تجربه تحمیلی ترکمانچای و هم‌راستا دیدن آن با رویکرد صلح‌طلبی چهره‌هایی همچون سید محمد خاتمی، در واقع چشم‌پوشی از موقعیت دست برتر دفاعی کشور و تامین غیرمستقیم مطالبات کاخ سفید و تل‌آویو است.
فراخوان به عقب‌نشینی ذیل نام خردورزی
حسین مرعشی، دبیرکل حزب کارگزاران، اخیراً خطاب به ارکان دفاعی و سران قوا اعلام کرد در مدیریت تنش‌ها نباید کوچک‌ترین خطری متوجه کشور شود و هرگونه امتیازدهی یا پس‌نشینی تاکتیکی برای حفظ ایران ضرورت دارد.
به عقیده تحلیل‌گران، برچسب زدن مفهوم مصالحه بر عقب‌نشینی تمام‌عیار در شرایط استیصال طرف مقابل، نوعی تن دادن به بازی حریف است؛ چراکه چنین پیامی حتی فراتر از دستاوردهای قابل تصور یک دیپلمات رسمی آمریکایی در تهران ارزیابی می‌شود.
رفراندوم بر سر مقاومت در برابر هجوم
حسن روحانی، رئیس‌جمهور اسبق، در اظهاراتی خواستار همه‌پرسی عمومی پیرامون تداوم تقابل دفاعی شده است؛ ایده‌ای که مرز میان دفاع مشروع ملی و جنگ‌طلبی را مبهم می‌سازد و در مبانی حقوق بین‌الملل سابقه ندارد.
طرح موضوع همه‌پرسی در وضعیت تهاجم خارجی، مستقیماً انگیزه بازدارندگی را نشانه می‌رود و خواسته دیرینه جریان‌های متخاصم را برای متوقف‌سازی توان دفاعی وادار به خودتحریمی می‌کند.
خلاصه ارزیابی مأموریت‌های همسو (نکات کلیدی)
- انطباق پیام با مطالبات خارجی: بازتاب دادن ایده‌هایی نظیر مصالحه یک‌طرفه و توقف پاسخ دفاعی هم‌راستا با اهداف اتاق‌های فکر واشنگتن.
- توجیه تاریخی تسلیم: مقایسه وضعیت اقتدار کنونی با رویدادهای ذلت‌بار تاریخی مثل واگذاری بخش‌هایی از خاک قفقاز و تالش.
- تضعیف انسجام ملی: هدایت افکار عمومی به سمت دوگانه‌های فرسایشی نظیر جنگ یا صلح و پیشنهاد رفراندوم در شرایط رویارویی.
ضرورت هوشیاری ساختارهای نظارتی و قضایی
با توجه به این همگرایی‌های گفتمانی، توصیه‌های راهبردی رهبر شهید انقلاب در ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ خطاب به مردم آذربایجان شرقی ابعاد امنیتی این رویکردها را روشن می‌سازد.
ایشان صراحتاً دستگاه‌های قضایی و امنیتی را موظف دانستند بدون افراط و آسان‌گیریِ خسارت‌بار، با عواملی که در عمل، کلام یا تحلیل هم‌صدای طرف متخاصم می‌شوند برخورد قانونی کنند و ملت آگاه را سد اصلی این طرح‌ها دانستند.
امام سید علی خامنه ای : «دستگاه‌های امنیتی و قضائی موظّفند آن کسانی را که با دشمن همراهی می‌کنند، همکاری می‌کنند، هم‌صدایی می‌کنند – چه در عمل، چه در زبان، چه در تحلیل – با اینها برخورد قضائی بکنند، برخورد عادلانه بکنند. بنده طرفدار سخت‌گیری بیجا نیستم، اما آسان‌گیری بیجا هم مثل سخت‌گیری بیجا کشور را دچار زیان می‌کند. پس به گمان زیادِ من، نقشه آینده آمریکا نسبت به جمهوری اسلامی این نوع کار است، این سبک کار است. البتّه من یقین دارم که به لطف الهی هرگونه حرکتی از این قبیل به دست ملّت ایران نابود خواهد شد؛ بدون تردید. ملّت بحمدالله زنده است، بیدار است، آماده است».
(۲۸/۱۱/۱۴۰۴ در جمع مردم).
دیدگاهتان را بنویسید